Kısa cevap: Yavru köpeğin yeni evinde rahat uyuması için üç şeye ihtiyacı var: kokusunu tanıdığı küçük ve kapalı bir yatak alanı, akşam saatlerine doğru boşaltılmış enerji ve gece boyunca değişmeyen bir rutin. Ben ilk üç gece yatağını yatak odamın içine, kendi yatağımın yanına kurdum; ağladığında sesimi duyabileceği ama kucağıma alınmadığı bir mesafe bıraktım. Dördüncü gecede kesintisiz uyumaya başladı. Yavru köpek uyku düzeni kurulurken en çok işe yarayan şey sabır ve tutarlılıktı; "bir gecelik" verdiğim tavizler hep bana geri döndü.
Eve getirdiğim yavru, hayatında ilk defa annesinden ve kardeşlerinden ayrı uyuyordu. O güne kadar hep bir vücut ısısına yaslanarak, kalp atışı duyarak uyumuş. Şimdi yalnız, kokular yabancı, sesler yabancı. Bu yüzden gece ağlaması bir "şımarıklık" değil, panik tepkisi. Bunu anladığım gün yaklaşımım tamamen değişti: cezalandırmayı, "sus" diye bağırmayı bıraktım, onun yerine ortamı ona benzetmeye çalıştım.
Yavruların uyku ihtiyacı da bizden çok fazla. İki-üç aylık bir köpek günün büyük kısmını uyuyarak geçirir. Gündüz yeterince dinlenemezse akşam aşırı yorulur ve tam tersine yatışmaz, huzursuzlanır. Bu davranış kalıplarını okumak konusunda evcil hayvan davranışlarını anlamaya dair yazdıklarımız da işinize yarar.
İlk hatam yatağı salonun ortasına, "geniş olsun" diye koymak olmuştu. Yavru köpekler açık alanda değil, dar ve üstü kapalı yerlerde güvende hisseder. Üstü kapalı bir taşıma kafesi, kenarları yüksek bir yatak ya da bir sandalyenin altına serilmiş battaniye çok daha iyi çalışıyor. Kafes kullanacaksanız kapıyı ilk günlerde açık bırakın, içine mama atın, orayı ceza yeri değil yuva haline getirin. Taşıyıcı seçimi ve alıştırma konusunda taşıyıcılar ve ulaştırma bölümünde anlattığım kademeli yöntem burada da geçerli.
Evi köpeğe hazırlarken kabloları, saksıları ve küçük yutulabilir eşyaları da toplamayı unutmayın; iç mekân hazırlığı rehberinde bu listeyi ayrıntılı verdim.
Rutin, yavruya "artık gece" demenin en anlaşılır yolu. Ben şu sırayı kurdum ve haftalarca değiştirmedim:
Ayırt etmeyi öğrendiğim iki ses vardı: kısa, ısrarlı, arada susan ağlama genelde "yalnızım" demek; aniden yükselen, huzursuz dönüp duran, kapıya yönelen ağlama ise tuvalet ihtiyacı. İkincisinde hemen kaldırıp dışarı çıkardım, ama sessizce, oyun oynamadan, konuşmadan geri getirdim. İlkinde yatağın yanına elimi uzatıp yerimde kaldım. Kucağıma aldığım iki gecede ağlama süresi uzadı, çünkü ödül verdim.
Gece uyanmalarını kısaltan şey teselli miktarı değil, tepkinizin tahmin edilebilir olması.
Sekiz haftalık bir yavrunun mesanesi gece boyunca dayanmaz; ilk haftalarda bir kez kaldırmak normal. Kademeli olarak bu ihtiyaç kayboluyor.
| Belirti | Muhtemel sebep | Ne yaptım |
|---|---|---|
| Gece sürekli kaşınma, dönme | Parazit veya deri tahrişi | Tüy ve deri kontrolü, veteriner muayenesi |
| Yatmadan önce aşırı hırçınlık | Gündüz yeterince uyumamış | Gündüz sessiz uyku molaları verdim |
| Sık sık uyanıp su araması | Kuru mama ve az su | Su kabını yatağın yakınına aldım |
| İnleme, dokunmaya tepki | Karın ağrısı, gaz | Mama değişimini kademeli yaptım |
Uyku sorunu bir haftadan uzun sürüyor ve iştah, dışkı, enerji de değiştiyse bunu davranış değil sağlık meselesi olarak görün. Köpek ve kedi sağlık kontrolleri bölümündeki ilk muayene listesi, veterinere gitmeden önce nelere bakacağınızı toparlamanıza yardım eder. Ayrıca ırka özgü farklar var: bazı ırklar doğal olarak daha uyanık ve tetikte uyur, köpek ırkları ve özellikleri kısmına göz atmak beklentinizi gerçekçi tutar.
Bende üçünc